<?xml version='1.0' encoding='UTF-8'?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="xml-stylesheet.xsl"?>
<!DOCTYPE spec SYSTEM "../xmlspec-tr.dtd" [
 <!ENTITY w3c "http://www.w3.org">
 <!ENTITY XML "../xml">
  <!ATTLIST authlist
    translator-name   CDATA #FIXED "Nilgün Belma Bugüner"
    translator-email  CDATA #FIXED "nilgun (at) belgeler·org"
    translation-date  CDATA #FIXED "8 Haziran 2007" >
]>
<spec>
  <header>
    <title>Biçembentlerin XML Belgelerle İlişkilendirilmesi</title>
    <subtitle>Sürüm 1.0</subtitle>
    <w3c-designation>REC-xml-stylesheet-19990629</w3c-designation>
    <w3c-doctype>W3C Önergesi</w3c-doctype>
    <pubdate><day>29</day><month>Haziran</month><year>1999</year></pubdate>
    <publoc>
      <loc href="&w3c;/1999/06/REC-xml-stylesheet-19990629"/>
    </publoc>
    <latestloc>
      <loc href="&w3c;/TR/xml-stylesheet"/>
    </latestloc>
    <prevlocs>
      <loc href="&w3c;/TR/1999/xml-stylesheet-19990428"/>
    </prevlocs>
    <authlist>
      <author>
        <name>James Clark</name>
        <email href="mailto:jjc@jclark.com"/>
      </author>
    </authlist>
    <abstract>
<p>Bu belge bir biçembendin bir XML belge ile ilişkilendirilmesini, XML belgenin önbölüküne <code>xml-stylesheet</code> hedefli bir veya daha fazla işlem yönergesi yerleştirilmesine izin vererek sağlar.</p>
    </abstract>
    <status>
<p>Bu belge W3C üyeleri ve diğer ilgili taraflarca gözden geçirilmiş ve W3C Yönetimi tarafından bir W3C <loc href="http://www.w3.org/Consortium/Process/#RecsW3C">Önergesi</loc> olarak onaylanmıştır. Kararlı bir belge olup başka belgelerden uyulması gerekli bir kaynak olarak atıfta bulunarak veya bir başvuru malzemesi olarak kullanılabilir. W3C'nin Önergedeki rolü, belirtime dikkatleri çekmek ve geniş bir alanda kullanımını yaygınlaştırmaktır. Bu, Web'in işlevselliğini ve birlikte çalışabilirliğini arttırmaktadır.</p>

<p>Bu belge için bildirilen hataların listesine <loc href="&w3c;/1999/06/REC-xml-stylesheet-19990629/errata"/> adresinden erişilebilir.</p>

<p>Bu belirtimle ilgili yorumlar <loc href="mailto:www-xml-stylesheet-comments@w3.org"/> adresine gönderilebilir; yorum <loc href="http://www.w3.org/Archives/Public/www-xml-stylesheet-comments">arşivleri</loc> de mevcuttur.</p>

<p>W3C Önergelerinin ve diğer teknik belgelerinin bir listesi <loc
href="http://www.w3.org/TR"/> adresinde bulunabilir.</p>

<p>Çalışma Grubu XML belgeleri biçembentlerle ilintilemek için belirtimin gelecekteki sürümlerinde ek mekanizmalar tanımlamayı ummaktadır.</p>

<p>XML işlem yönergelerinin bu belirtimdeki kullanımı emsal alınmamalıdır. W3C, belirtimin gelecekteki sürümlerinde işlem yönergelerinin kullanımının önerilmeyeceğini ummaktadır. İşlem yönergelerinin bu belirtimde neden kullanıldığı <specref ref="rationale"/> bölümünde açıklanmıştır.</p>

<p>Bu belirtim <loc href="http://www.w3.org/Style/Activity">W3C Biçem etkinliği</loc>nin bir parçası olarak üretilmiştir.</p>
    </status>
    <sourcedesc>
      <p>Elektronik ortamda oluşturulmuştur.</p>
    </sourcedesc>
    <langusage>
      <language id="tr">Türkçe</language>
      <language id="special-bnf">Special Backus-Naur Form (UTF-8 Form)</language>
    </langusage>
    <revisiondesc>
      <slist>
        <sitem>See RCS log for revision history.</sitem>
      </slist>
    </revisiondesc>
  </header>
  <body>
    <div1 id="sec-pi">
      <head><code>xml-stylesheet</code> işlem yönergesi</head>
<p>Biçembentler bir XML belge <bibref ref="XML"/> ile hedefi <code>xml-stylesheet</code> olan bir işlem yönergesi kullanılarak ilişkilendirilebilir. Bu işlem yönergeleri HTML 4.0'daki <code>&lt;LINK REL="stylesheet"&gt;</code> gibi davranır <bibref ref="HTML"/>.</p>

<p>Bir <code>xml-stylesheet</code> işlem yönergesi, önceden tanımlanmış öğelerden başkasına atıf yapılmama zorunluluğu dışında, bir başlangıç etiketi gibi çözümlenir.</p>

<p>Aşağıdaki sözdizimi gösterimi XML Önergesinde <bibref ref="XML"/> kullanılan gösterimle aynıdır. Burada tanımlanmamış semboller XML Önergesinde tanımlıdır.</p>

      <scrap>
        <head>xml-stylesheet işlem yönergesi</head>
        <prod id="NT-StyleSheetPI">
          <lhs>BiçemBentPI</lhs>
          <rhs>'&lt;?xml-stylesheet'
            (<xnt href="&XML;#NT-S">B</xnt>
            <nt def="NT-PseudoAtt">SözdeÖznit</nt>)*
            <xnt href="&XML;#NT-S">B</xnt>? '?&gt;'
          </rhs>
        </prod>
        <prod id="NT-PseudoAtt">
          <lhs>SözdeÖznit</lhs>
          <rhs><xnt href="&XML;#NT-Name">Ad</xnt>
            <xnt href="&XML;#NT-S">B</xnt>? '='
            <xnt href="&XML;#NT-S">B</xnt>?
            <nt def="NT-PseudoAttValue">SözdeÖznitDeğeri</nt>
          </rhs>
        </prod>
        <prod id="NT-PseudoAttValue">
          <lhs>SözdeÖznitDeğeri</lhs>
          <rhs>('"' ([^"&lt;&amp;] |
            <xnt href="&XML;#NT-CharRef">KarkGönd</xnt> |
            <nt def="NT-PredefEntityRef">ÖntanÖğeGönd</nt>)* '"'</rhs>
          <rhs>| "'" ([^'&lt;&amp;] |
            <xnt href="&XML;#NT-CharRef">KarkGönd</xnt> |
            <nt def="NT-PredefEntityRef">ÖntanÖğeGönd</nt>)* "'")</rhs>
          <rhs>- (<xnt href="&XML;#NT-Char">Kark</xnt>* '?&gt;'
            <xnt href="&XML;#NT-Char">Kark</xnt>*)</rhs>
        </prod>
        <prod id="NT-PredefEntityRef">
          <lhs>ÖntanÖğeGönd</lhs>
          <rhs>'&amp;amp;' | '&amp;lt;' | '&amp;gt;' | '&amp;quot;' | '&amp;apos;'</rhs>
        </prod>
      </scrap>

<p><nt def="NT-PseudoAttValue">SözdeÖznitDeğeri</nt> içindeki bir <xnt href="&XML;#NT-CharRef">KarkGönd</xnt> veya bir <nt def="NT-PredefEntityRef">ÖntanÖğeGönd</nt>, normal bir XML öznitelik değeriyle aynı anlamda yorumlanır. Sözde özniteliğin asıl değeri, her gönderimin atıf yapılan karakterle değiştirilmesiyle elde edilen değerdir. Bu ikame işlemi bir XML işlemci tarafından özdevinimli olarak uygulanmaz.</p>

<p><code>xml-stylesheet</code> işlem yönergesinin bir XML belgenin sadece önbölükünde yer almasına izin verilir. XML sözdizimi işlem yönergelerinin yerini <xnt href="&XML;#xmldoc">önbölükle sınırlar</xnt>; <code>xml-stylesheet</code> işlem yönergesi bu kurala uygun olarak önbölükün herhangi bir yerinde bulunabilir.</p>

<note>
<p>Eğer <code>xml-stylesheet</code> işlem yönergesi, harici DTD altkümesi veya bir parametre öğesi içinde yer alıyorsa, geçerlilik sınaması yapmayan bir XML işlemci tarafından işlenemeyebilir  (bkz, <bibref ref="XML"/>).</p>
</note>

<p>Aşağıdaki sözde öznitelikler tanımlıdır:</p>

<eg>href    CDATA #REQUIRED
type    CDATA #IMPLIED
title   CDATA #IMPLIED
media   CDATA #IMPLIED
charset CDATA #IMPLIED
alternate (yes|no) "no"</eg>

<p><code>alternate</code> sözde özniteliği hariç, sözde özniteliklerin anlamlandırılmaları HTML 4.0'daki <code>&lt;LINK REL="stylesheet"&gt;</code> ile aynıdır. Eğer <code>alternate="yes"</code> belirtilmişse, işlem yönergesi <code>&lt;LINK REL="stylesheet"&gt;</code> yerine <code>&lt;LINK REL="alternate stylesheet"&gt;</code> anlamına gelir.</p>

<note>
<p><code>href</code> özniteliğinin değeri bir özkaynak adresi (URI) olduğundan, bu bir dış belgenin göreli adresi olabileceği gibi dış belgenin içindeki bir yer için bir betimleyici de içerebilir. Hatta özkaynak adresi sadece bir belge içi betimleyiciden ibaret olabilir. Böyle bir betimleyici belgenin <code>xml-stylesheet</code> işlem yönergesini içeren parçasına atıf yapacaktır (bkz, <bibref ref="RFC2396"/>). Sonuç olarak, <code>xml-stylesheet</code> işlem yönergesi biçembentlerin aynı belgeye <code>xml-stylesheet</code> işlem yönergesi olarak gömülmesini mümkün kılar (gömülü biçembentler).</p>
</note>

<p>Bazı durumlarda biçembentler belgenin dışındaki bir XML belge ile ilintilenebilir. Örneğin, önceki HTTP sürümleri <bibref ref="RFC2068"/> (19.6.2.4. bölüm) biçembentlerin XML belgelerle <code>Link</code> başlık elemanındaki gibi ilişkilendirilmesine izin verirdi. Belgeye harici olarak olarak belirtilmiş biçembent bağlantılarının <code>xml-stylesheet</code> işlem yönergesi tarafından belirtilen bağlantılardan önce yer alacağı varsayılır. Bu HTML 4.0'daki ile aynıdır (<loc href="http://www.w3.org/TR/REC-html40/present/styles.html#h-14.6">14.6. bölüm</loc>e bakınız).</p>

<p>Burada HTML 4.0'dakilerden işlem yönergelerine denk düşen örneklere yer verilmiştir:</p>

<eg>&lt;LINK href="mystyle.css" rel="stylesheet" type="text/css"&gt;
&lt;?xml-stylesheet href="mystyle.css" type="text/css"?&gt;

&lt;LINK href="mystyle.css" title="Compact" rel="stylesheet"
type="text/css"&gt;
&lt;?xml-stylesheet href="mystyle.css" title="Compact" type="text/css"?&gt;

&lt;LINK href="mystyle.css" title="Medium" rel="alternate stylesheet"
type="text/css"&gt;
&lt;?xml-stylesheet alternate="yes" href="mystyle.css" title="Medium"
type="text/css"?&gt;</eg>

<p>Çok sayıda <code>xml-stylesheet</code> işlem yönergesine de
<code>LINK REL="stylesheet"</code> ile tam olarak aynı anlamda izin verilir. Örneğin bunlar:</p>

<eg>&lt;LINK rel="alternate stylesheet" title="compact" href="small-base.css"
type="text/css"&gt;
&lt;LINK rel="alternate stylesheet" title="compact" href="small-extras.css"
type="text/css"&gt;
&lt;LINK rel="alternate stylesheet" title="big print" href="bigprint.css"
type="text/css"&gt;
&lt;LINK rel="stylesheet" href="common.css" type="text/css"&gt;</eg>

<p>bunlara eşdeğerdir:</p>

<eg>&lt;?xml-stylesheet alternate="yes" title="compact" href="small-base.css"
type="text/css"?&gt;
&lt;?xml-stylesheet alternate="yes" title="compact" href="small-extras.css"
type="text/css"?&gt;
&lt;?xml-stylesheet alternate="yes" title="big print" href="bigprint.css"
type="text/css"?&gt;
&lt;?xml-stylesheet href="common.css" type="text/css"?&gt;</eg>
  </div1>
</body>

<back>
  <div1 id="References"><head>Kaynakça</head>
    <blist>
      <bibl id="HTML" href="http://www.w3.org/TR/REC-html40" key="HTML40"><titleref>HTML 4.0 Belirtimi</titleref>, World Wide Web Consortium, http://www.w3.org/TR/REC-html40 adresindedir.</bibl>

      <bibl id="RFC2068" href="http://www.ietf.org/rfc/rfc2068.txt" key="RFC2068"><titleref>Hipermetin Aktarım Protokolü -- HTTP/1.1</titleref>, R. Fielding, J. Gettys, J. Mogul, H. Frystyk Nielsen ve T. Berners-Lee. http://www.ietf.org/rfc/rfc2068.txt adresindedir.</bibl>

      <bibl id="RFC2396" href="http://www.ietf.org/rfc/rfc2396.txt" key="RFC2396"><titleref>Tekbiçimli Özkaynak Betimleyiciler (URI): Soysal Sözdizimi</titleref>, T. Berners-Lee, R. Fielding ve L. Masinter,  http://www.ietf.org/rfc/rfc2396.txt adresindedir.</bibl>

      <bibl id="XML" href="../xml/" key="XML10"><titleref>Genişletilebilir İmlenim Dili (XML) 1.0 (Dördüncü Düzeltme)</titleref>, Tim Bray, Jean Paoli, C. M. Sperberg-McQueen, Eve Maler ve François Yergeau eds. W3C (World Wide Web Consortium), 16 Ağustos 2006. Uyulması zorunlu İngilizce sürümü &w3c;/TR/2006/REC-xml-20060816/ adresindedir.</bibl>
    </blist>
  </div1>

  <div1 id="rationale">
    <head>Gerekçeler</head>
<p>Büyük bir tarayıcı üreticisinin sonraki dağıtımı zamanında tamamlayabilmesi için biçembent ilintilemesi ile ilgili acil bir belirtime gereksinimi vardı. Belirtimin bu gereksinimi karşılayacak şekilde zamanında tamamlanabilmesi için kendini kanıtlamış mevcut bir mekanizmaya dayanan basit bir mekanizma seçmek yetecekti.</p>

<p>İşlem yönergesi kullanımı, ana belge yapısını, uygulamaya özel işlem bilgisiyle kirletmeyi engellemektedir.</p>

<p>Belirtimin bu sürümü için seçilen mekanizma, gelecekteki sürümlerde ilave mekanizmaları tasarlamaya engel değildir. Bunlar da işlem yönergesi kullanacaklar diye bir beklenti yoktur; elbette ilintileme bilgisini kaynak belgeye dahil etmeyebilirler.</p>
  </div1>
</back>
</spec>

